Meerdere soorten hersenaandoeningen

CORE: een universele hersenmaat om behandeluitkomst te verklaren en voorspellen

Chris Vriend, Vumc, Amsterdam

c.vriend@amsterdamumc.nl


Symptomen van hersenaandoeningen lijken te komen door een verstoring van het netwerk van structurele en functionele verbindingen in de hersenen – het connectome. Het doel van dit project is om karakteristieken van het connectome te identificeren om zo diagnose-overstijgend en op individuele basis behandeluitkomsten te kunnen verklaren en voorspellen.
Ze hopen dat de volgende partijen zich aan willen sluiten:
• ICT specialisten voor inrichten van een computationele infrastructuur en het programmeren van software containers (e.g.. docker images).
• Ervaringsdeskundigen.
• Onderzoekers met klinische data van niet-medicamenteuze behandelstudies in combinatie met pre- en post-interventie MRI.

 

In balans met een hersenaandoening

Christiaan Vinkers & Hanneke Hulst, Amsterdam

c.vinkers@amsterdamumc.nl / he1.hulst@amsterdamumc.nl


Veel hersenaandoeningen kunnen we (nog) niet genezen. Daarom is het essentieel om nieuwe manieren te vinden om de lijdensdruk van mensen met een hersenaandoening te verlagen. Een veelbelovende manier om dit te doen, is mensen weerbaar(der) maken tegen de stress die een hersenaandoening met zich meebrengt, oftewel: mensen beter in balans brengen. Het project wil op twee manieren impact maken:
1) In kaart brengen van stressgevoeligheid bij mensen met hersenaandoening.
2) mensen met hersenaandoening beter in balans brengen met een interventie.

Het project focust op verschillende hersenaandoeningen: Multipele Sclerose (MS), mild cognitive impairment, depressie, angst- en persoonlijkheidsstoornissen.

Ze hopen dat de volgende partijen zich aan willen sluiten:
• Iedereen die potentie ziet in BALANS-NL (ongeachte de aandoening) is van harte welkom om zijn/haar expertise te delen.
• Expertise op gebied van kwalitatief onderzoek.
• Ervaringsdeskundigen.

 

Terugvinden van verloren sociale cognitie met muziek

 Speelt de video niet af? Afspelen op Youtube

 

Pijnenburg, Amsterdam UMC, Amsterdam 

yal.pijnenburg@amsterdamumc.nl

Eén van de minst herkende en erkende problemen bij mensen met diverse hersenaandoeningen is het verlies van sociale cognitie, wat kan leiden tot sociale uitsluiting en hoge last voor de naasten. Muzikale activiteiten hebben een sterke sociale component en kunnen misschien een aangrijppunt bieden. Om te onderzoeken of muziek problemen van mensen met een 'social brain disorder' kan verbeteren, meten we diverse aspecten van sociaal gedrag, tezamen met de functionele en structurele hersenverbindingen Dit zullen we meten bij patiëntengroepen die voornamelijk door grijze stofschade (FTD, ALS, ziekte van Parkinson, beroerte), witte stofschade (multipele sclerose), of juist geen grote anatomische schade (bipolaire stoornis) gekenmerkt worden.
Ze hopen dat de volgende partijen zich aan willen sluiten:
• (zeer) gezonde controlegroep (liefst beroepsmuzikanten).
• Ervaringsdeskundigen.

 

Deltaplan Slaap

 

 

Ysbrand van der Werf, Amsterdam UMC, Amsterdam
yd.vanderwerf@amsterdamumc.nl


Gezonde slaap is een voorwaarde voor fysieke en mentale gezondheid. Verstoorde slaap komt bijzonder veel voor, met name bij de neurologische en psychiatrische aandoeningen en draagt bij aan het ontstaan en een slechter beloop van deze hersenaandoeningen. Dit voorstel betreft twee aspecten:
1) Data vergaring door middel van een Minimal Data Set over slaap. De datasets zullen verzameld worden in academische en perifere ziekenhuizen en klinische centra. Door middel van data-analysetechnieken zal de rol van slaap in ernst en beloop van hersenaandoeningen worden onderzocht.
2) Ontwikkelen en implementeren van adequate slaapzorg voor mensen met een hersenaandoening, waaronder cognitieve gedragstherapie en psychoeducatie, aangepast aan de beperkingen van de specifieke hersenaandoeningen. De gezamenlijke slaapverenigingen zullen hierin een faciliterende rol spelen.

Ze hopen dat de volgende partijen zich aan willen sluiten:
• behandelaars, afdelingen en centra op het gebied van de hersenaandoeningen (neurologische en psychiatrische aandoeningen).
• ervaringsdeskundigen.
• e-health professionals voor samenwerking op het gebied van laagdrempelige apps voor slaapverbetering.
• ontwikkelaars van 'wearables' die niet-invasief en ambulant slaap-parameters kunnen meten.

 

Kweken van het zenuwstelsel: een vernieuwende kijk op erfelijke hersenaandoeningen

 

Frank Baas, LUMC, Leiden

f.baas@lumc.nl


De complexiteit van het menselijke brein is enorm. Dit maakt onderzoek naar hersenaandoeningen lastig. Recente ontwikkelingen hebben ervoor gezorgd dat het mogelijk is om neuronale cellen en organoids met een gelaagde neuronale structuur te kweken. Op deze manier kan met één technologie meerdere aspecten van het complexe brein bestudeerd worden. In dit consortiumproject brengen wij experts op het gebied van hersenonderzoek, genetica en ontwikkelingsbiologie samen. Onze expertise is complementair en omvat een belangrijk deel van het hersenonderzoek. De nieuwe kennis wordt gebruikt om modellen te genereren voor aanlegstoornissen van de kleine hersenen (ponto cerebellaire hypoplasie, brainstem disconnection), het ruggemerg (ALS- en FUS-mutaties), ontwikkelingsstoornissen (autism spectrum disorder) en epilepsie (GNAO1-mutaties). Als uitgangspunt zal de vermoede genetische oorzaak van het ziektebeeld gebruikt worden.

 

MRI-geleide focused ultrasound voor de multidisciplinaire behandeling van hersenaandoeningen

 

van Dijk, UMCG, Groningen

j.m.c.van.dijk@umcg.nl

Wij willen een nieuwe techniek onderzoeken, die het mogelijk maakt om uiteenlopende hersenaandoeningen te behandelen: MRI-geleide focused ultrasound. Deze veelbelovende techniek maakt gebruik van gebundelde geluidsgolven om een bepaalde hoeveelheid energie in een specifiek gedeelte van de hersenen te brengen.
Voor dit project richten we ons op patiënten met essentiële tremor, tremor-dominante ziekte van Parkinson en obsessieve compulsieve stoornis. Er zijn bewezen effectieve operaties voor deze aandoeningen. Onze hypothese is dat MRI-geleide focused ultrasound even effectief is als een operatie, maar minder belastend is voor deze patiënten.
Ook willen we de techniek toepassen bij hersentumoren. Medicatie kan hersentumoren moeilijk bereiken, doordat bloedvaten in het hoofd slecht doorgankelijk zijn. MRI-geleide focused ultrasound kan de bloedvaten rondom een hersentumor tijdelijk ‘openzetten’. Op deze manier kunnen de medicijnen het bloedvat verlaten en beter hun werking uitoefenen op de hersentumor.

 

Bekijk meer video's: